Stella Artois ontketende in augustus 2016 een storm van protest nadat men had besloten om het iconische ribbelglas te vervangen door een kelkglas.
Geen Belgisch bierglas zo iconisch als het geribde pilsglas, maar ook geen bierglas waarvan de geschiedenis zo goed als ontbreekt. Afgezien van jaartallen waarin individuele brouwerijen geribde pilsglazen zijn gaan gebruiken, blijft de ontdekking of eerste creatie van dergelijk glastype een raadsel.
Feit is dat het bierglas tussen 1860 en 1900 werd vorm gegeven in de toenmalige gemoderniseerde kleine en grote glasfabrieken. Voordien werd bier hoofdzakelijk gedronken uit stenen potten en dat was misschien maar goed ook, want zo kon je niet zien hoe troebel het was. De creatie van het goudgele, heldere en sprankelende lagegistingsbier in het Tsjechische Plzen zorgde voor een kentering in de bierbeleving. Voor het eerst in vele eeuwen was er een bier waar je doorheen kon kijken, dat je kon zien parelen. De opkomende glasindustrie in Bohemen speelde erop in met een doorzichtig glazen bierglas waarin alle karakteristieken van pilsbier tot uiting kwamen.
De eerste aanpassingen die hebben geleid tot wat uiteindelijk het ribbelglas zou worden, waren de creaties van glazen bierpotten met tien zijden en ingegroefde facetten.
Het ribbelglas kan worden beschouwd als voortschrijdend inzicht om een zo functioneel mogelijk gebruiksvoorwerp te ontwikkelen. Uiteenlopende kleine en grote glasfabrikanten hebben het stilaan vorm gegeven. In de tweede helft van de negentiende eeuw was het immers gebruikelijk dat velen in diverse fabrieken werkten aan de vormgeving van gebruiksvoorwerpen, zonder dat er iemand werd beschouwd als de echte uitvinder. Een arbeider in de ene fabriek verrichtte misschien een kleine aanpassing, elders werkte een ander het verder uit tot er uiteindelijk een finaal ontwerp was waarmee iedereen genoegen nam, zonder dat er ooit een patent werd aangevraagd.
Niettemin is het ribbelglas uitgegroeid tot een icoon van de Belgische biercultuur. Het geribde glas lag beter in de hand waardoor je het gemakkelijker kon vasthouden en was ook voorzien van een stevige voet waardoor je het krachtig op toog en tafel kon neerzetten. De ribben fungeerden als ‘koelelement’ omdat het contact met de handpalm werd onderbroken tussen de ribben waardoor het bier langer koel bleef. Twee troeven die werden gewaardeerd door uitbaters van druk bezochte cafés waar volop dorstlessende bieren werden gedronken. Bovendien zijn de solide geribde glazen bestand tegen intensief gebruik en kan je hen ook stapelen. Door zijn, voor die tijd, specifieke hoge vormgeving kwam de schuimkraag volop tot zijn recht, terwijl de ribben de omhoog parelende koolzuurbelletjes accentueerden. De echte doorbraak van de geribde pilsglazen lijkt er in België te zijn gekomen na de Eerste Wereldoorlog , voordien werden overwegend gladde ‘boerkens’ gebruikt voor pilsbier.
Doorheen de jaren werd het ribbelglas verfijnd. Zo werd de bovenrand lichtjes naar binnen gebogen om de schuimkraag beter vast te houden. Ook kwamen er regionale verschillen waarbij het ene merkglas wat smaller of groter was dan het andere, net zoals er varianten in 25 cl. en 33 cl. werden voorgesteld. Gaandeweg werd het ribbelglas ook gebruikt voor andere, dorstlessende, bieren zoals de amberkleurige spéciale belges en de lichtere bruine en roodbruine bieren.
Wanneer de marketing rond de eeuwwisseling van de twintigste naar de eenentwintigste eeuw het voortouw neemt in het bepalen van het merkimago vervangt menig brouwerij het ‘oubollige’ ribbelglas door een kelkglas. Nochtans zorgt die functionele vormgeving ervoor dat anderen terecht vasthouden aan het ribbelglas of dat een volgende generatie marketeers ernaar weerkeert en het kelkglas verlaat. Het ribbelglas blijft alleszins de favoriet van menig café-uitbater en consument. Niet verwonderlijk dus dat er in in België een storm van protest opstak toen AB Inbev in augustus 2016 besloot om het populaire ribbelglas van Stella Artois te vervangen door het internationaal al volop gebruikte kelkglas. Pronkt het kelkglas op zonovergoten terrassen in grootsteden en toeristische centra, dan triomfeert het ribbelglas nog altijd als één van de meest iconische Belgische bierglazen.
