Aan bieren met een bronzen, zilveren of gouden medaille is er vanwege de vele internationale wedstrijden geen gebrek maar wat moet je ervan denken.
Bierwedstrijden zijn uitgegroeid tot een krachtig marketing-instrument, en dat weten ook de organisatoren van Brussels Beer Challenge, Dutch Beer Challenge, European Beer Star, World Beer Awards en World Beer Cup die tot de meest bekende wedstrijden behoren. Zelden zijn de organisatoren wetenschappelijke instituten die bieren professioneel evalueren of vakorganisaties van brouwerijen (bv. Private Brauereien Bayern voor de European Beer Star of de Brewers Association voor de World Beer Cup) maar zijn het commercieel gedreven marketing-bedrijven die bieren promoten in de respectieve thuislanden. Juryleden zijn meestal bierproevers, bijgestaan door brouwers en wetenschappers die hun deelname zien als een middel om te proeven wat er leeft in de biermarkt.
Persberichten vermelden de aanwezigheid van tientallen juryleden die enkele honderden tot soms wel tweeduizend en meer bieren proeven. De juryleden worden in groepjes van 4 tot 8 personen aan een tafel gezet. Uiteindelijk is het dat handvol personen dat in enkele uren oordeelt over soms 40 tot 60 bieren van één bierstijl. Kleur en aroma worden snel geëvalueerd, misschien wordt er nog even genipt en na enkele minuten wordt het bier aan de kant geschoven. Meestal wordt er tijdens de proeverij niet met mekaar gesproken over het aangereikte bier en wordt het proefformulier anoniem ingevuld. Ter vergelijking op proeverijen van Bierpassie of verenigingen zoals Lambikstoempers of Objectieve Proef Ajuinen wordt er soms 15 minuten gepraat over één bier en wordt maximaal een tiental bieren geproefd omdat je smaakpapillen dan echt wel vermoeid zijn.
Je weet op een wedstrijd nooit in welke mate het tafelgezelschap vertrouwd is met de ware karakteristieken van de geserveerde bierstijl. Elkeen aan tafel oordeelt immers volgens het referentiekader van aroma’s en smaken in zijn of haar land. Typisch Belgische bieren zoals oude geuze, roodbruin bier van gemengde gisting of saison zullen maar beoordeeld worden door een meerderheid van juryleden die niet vertrouwd is met het complexe karakter van diverse Belgische, bierstijlen. Ook ontbreekt het aan internationaal eenduidige criteria voor bierstijlen en hanteert men per land andere karakteristieken voor dezelfde bierstijl. Of, erger nog, bieren worden geplaatst in categorieën waar zij niet thuis horen of worden samengevoegd in een hybride categorie van bijvoorbeeld donkere bieren met een minimaal alcoholgehalte. Evenzo worden bierstijlen zoals tripel en sterk blond soms ondergebracht in dezelfde categorie omdat de modale consument het verschil niet kent, alsof dat een selectiecriterium is. Bovendien kleurt zo’n wedstrijd nationaal en zijn er veelal meer inzendingen uit het respectieve land. Als commercieel gerichte organisator kan je niet zomaar negeren dat brouwerijen uit je eigen land meedingen met hun geuze, saison of roodbruin bier ook al hebben de voorgestelde bieren intrinsiek niets te maken met de authentieke bieren.
Je moet die medailles bijgevolg kaderen binnen de beperkte context van de respectieve wedstrijd en de gehanteerde criteria. Ook moet je even kijken welke biermerken wel of niet hebben ingeschreven voor die categorie. Vaak hebben de ‘referentie’-bieren waaraan men zich wil spiegelen zelfs niet ingeschreven voor de wedstrijd. Het is alsof de Ronde van Vlaanderen wordt gereden zonder topfavorieten.
